Cách đọc giấy kiểm định GIA đi kèm viên kim cương
Tờ giấy GIA đi kèm viên kim cương ghi đủ thông tin để bạn biết mình đang mua gì. Bài này đi qua từng ô trên giấy và chỉ cách tự kiểm số giấy với viên đá trên tay.

GIA là Viện Đá quý Hoa Kỳ, một tổ chức phi lợi nhuận đặt ra hệ thống 4C mà cả thế giới đang dùng. Giấy kiểm định của GIA được xem là chuẩn mực vì cách chấm khắt khe và nhất quán: cùng một viên đá gửi tới hai phòng thí nghiệm GIA ở hai nước sẽ nhận về gần như cùng kết quả. Khi mua kim cương từ 3,6 ly trở lên, bạn nên đòi giấy GIA bản gốc.
Số giấy và khắc laser
Góc trên của giấy có một dãy số, thường mười chữ số. Cùng dãy số đó được khắc bằng laser lên viền đá, phần mép mỏng quanh chu vi viên kim cương, nhỏ tới mức phải dùng kính lúp mới đọc được. Đây là cách chắc chắn nhất để biết tờ giấy đúng là của viên đá trên tay bạn. Ở Kim Nguyệt, nhân viên sẽ đặt viên đá dưới kính hiển vi để bạn tự đọc dãy số rồi so với giấy.
Bạn cũng có thể nhập số giấy vào trang tra cứu Report Check trên website của GIA. Kết quả hiện ra là bản điện tử của chính tờ giấy, với đủ các thông số. Nếu có bất kỳ con số nào lệch, hãy dừng lại và hỏi.

Các ô thông số chính
Phần giữa giấy liệt kê hình dáng và kiểu cắt, ví dụ Round Brilliant cho kim cương tròn. Ngay dưới là kích thước đo bằng milimet, ghi theo dạng đường kính nhỏ nhất, đường kính lớn nhất và chiều sâu. Đây là con số giúp bạn quy ra ly: viên ghi 4,52 đến 4,55 mm chính là viên 4,5 ly.
Tiếp theo là bốn ô quan trọng nhất: Carat Weight, Color Grade, Clarity Grade và Cut Grade. Với kim cương tròn, giấy GIA còn chấm thêm Polish, độ bóng của mặt đá, và Symmetry, độ đối xứng giữa các mặt cắt. Khi cả Cut, Polish và Symmetry đều đạt Excellent, giới bán đá gọi là ba chữ X, mức cao nhất về chất lượng cắt mài.
Huỳnh quang có đáng lo không
Ô Fluorescence cho biết viên đá có phát sáng xanh dưới đèn tia cực tím hay không. Phần lớn trường hợp, huỳnh quang None, Faint hay Medium không ảnh hưởng gì tới vẻ ngoài dưới ánh sáng thường. Chỉ một số ít viên huỳnh quang Strong hoặc Very Strong có thể trông hơi đục. Với viên nước G trở xuống, huỳnh quang nhẹ đôi khi còn làm đá trông trắng hơn một chút.
Sơ đồ tạp chất
Ở viên từ khoảng một nửa carat trở lên, giấy GIA có hai hình vẽ viên đá nhìn từ trên và từ dưới, đánh dấu vị trí các tạp chất bằng ký hiệu màu đỏ và xanh. Đây là phần hữu ích mà ít người đọc. Nhìn sơ đồ, bạn biết tạp chất nằm giữa mặt bàn hay sát mép, từ đó đoán được chấu nhẫn có che được hay không. Hai viên cùng VS2 có thể trông khác nhau khá nhiều chỉ vì vị trí tạp chất.
Những điều giấy không nói
Giấy kiểm định không ghi giá, và cũng không nói viên đá đẹp hay không trong mắt bạn. Hai viên cùng thông số vẫn có thể khác nhau về độ lửa, cảm giác sáng và cách bắt đèn. Vì vậy giấy GIA là điểm khởi đầu để so sánh, còn quyết định cuối cùng nên đến từ việc tận mắt nhìn viên đá dưới nhiều loại ánh sáng: đèn tiệm, ánh sáng cửa sổ và cả bóng râm.
Mỗi viên kim cương từ 3,6 ly ở Kim Nguyệt đều đi kèm giấy GIA bản gốc. Khi bạn bán lại hoặc đổi lên viên lớn hơn, hãy giữ tờ giấy này cẩn thận, vì không có nó, giá thu lại của bất kỳ tiệm nào cũng sẽ thấp hơn.


